Sella

 
 

Unha das vasillas tradicionais galegas para transportar ou conter auga coñécese como sella. Existen diferentes tipos de sella segundo a rexión.

sella celta galego Galicia Escocia Irlanda gaeles pictos

Sellas galegas

Vemos esta acepción da palabra galega sella no seguinte dicionario:

Leandro Carré Alvarellos (1928-1931): Diccionario galego-castelán, 1ª ed., Lar, A Cruña, 1926-1931 (Texto traducido)

sella s. f. Herrada. Vasilla de madeira máis ancha pola base que pola boca, para transportar e ter auga.

A palabra portuguesa selha ten un significado moi similar, tal e como podemos comprobar no seguinte dicionario:

Dicionário Priberam da Língua Portuguesa (Texto traducido)

selha s. f. (Latin situla, -ae, balde, urna)
Vasilla de madeira, redonda e de bordes baixos.

 

sella celta galego Galicia Escocia Irlanda gaeles pictos

Selha portuguesa 

Nas formas medias do gaélico irlandés existiu unha palabra cunha forma fonética e significado moi similares, tal como podemos ver nos seguintes dicionarios:

eDIL, Electronic Dictionary of the Irish Language (Texto traducido)

síthal
Formas: sítheal; síthal; sitheal.
Significado: vasilla para transportar auga, balde; corpo.
síthal ā,f. (latín situla) A forma sítheal dáse en gaélico irlandés medio e en gaélico irlandés medio moderno, pero quedou condenada en IGT Decl. § 37.7.
Vasilla para transportar auga, balde.
Fig. Corpo.

soithech
Formas: soitheach; soidheach; soithigh.
Significado: vasilla, recipiente (para líquidos, etc.):; Fig. fonte (orixe); Do corpo;
(a) Vasilla, recipiente (para líquidos, etcétera)
(e) Vasilla, bote (barco).

 

Foclóir Gaeilge – Béarla by Niall Ó Dónaill (Texto traducido)

síothal f. (gs. & npl. –thla, gpl. -) Lit: vasilla para transportar auga, balde, caldeiro.

Aínda que as palabras galegas, portuguesas e gaélicas poden derivar da palabra latina situla, non hai razón para asumir que un balde sexa necesariamente un obxecto asociado ó comercio con Roma. Dito doutro xeito, todas estas palabras poderían reflectir un termo para designar un obxecto común herdado da lingua ancestral do subgrupo celto-itálico dos pobos indoeuropeos.

Nese caso, debemos observar a debilitación ou elisión do t intervocálico nos exemplos das tres linguas. No caso do gaélico irlandés, debido á lenición en gaélico irlandés anterior, o t adquiriu o son fricativo /θ/ (un son similar ó son representado polo dígrafo th na palabra inglesa thing ou o do z tal como se pronuncia en castelán moderno). En gaélico irlandés moderno, o son reduciuse máis aínda – ata o son /h/ ademais, en certos dialectos, elidiuse o son totalmente, igual que en galego e en portugués.

Resumindo, debido á súa forma fonética, parece que a palabra puido chegar ó galego ou ó portugués procedente do gaélico irlandés e non directamente do latín. Sella, selha, a súa variante galega silla (obviamente co mesmo significado), no son as formas que cabería agardar se derivasen directamente de situla. Un podería imaxinar a secuencia situla > sidula > sidla > silla, pero ¿ten visos de ser probable... en especial a forma sidla?

 

• • • • •

Se chegaches aquí, é porque che gustou este artigo. Compárteo!

Compartir en Facebook Compartir en Twitter Compartir en Google+
Se desexa máis información, recomendámoslle a lectura dos nosos documentos. Todos están baseados na relación entre as linguas gaélicas e as linguas galega e portuguesa.